|
Actief pluralisme ja, geen restauratie van de triomferende kerk |
|
|
|
02/03/2005 |
|
2 maart 2005
Steve Stevaert heeft een boek geschreven: Ander Geloof. Wie had niet verwacht dat daar reactie op zou komen? Het is inderdaad verrassend dat een voorzitter van een politieke partij een boek over geloof publiceert. Terecht stelt Stevaert dat geloof een belangrijke waarde heeft in een samenleving. Geloof kan een bron zijn voor engagement, inspiratie en vormgeving van een samenleving. Tegelijkertijd kan geloof aanleiding geven tot conflict, tot onbegrip voor de ander, tot onverdraagzaamheid ten opzichte van anderen die zich niet herkennen in een godsdienst. We mogen de meerwaarden van een religie niet miskennen omdat sommigen hun geloof verkeerd vormgeven.
Ik vind me helemaal terug in het actief pluralisme dat Steve Stevaert naar voor schuift in zijn boek. Wij leven in een samenleving met verschillende godsdiensten en levensbeschouwingen, die elk hun waarde hebben in de uitbouw van onze maatschappij. Zelf ben ik ervan overtuigd dat een religie een belangrijke meerwaarde heeft voor het persoonlijk leven. Ook de samenleving kan er rijker van worden, als de waarden die in de meeste religies aanwezig zijn, ook een plaats krijgen in die samenleving.
Sommigen reageren gecrispeerd op het boek, niet omwille van de inhoud, maar vooral omdat Stevaert zo'n boek geschreven heeft. Er zijn er zelfs die het als een electorale zet zien en vinden dat geloof een onderwerp is waarover enkel politici van de CD&V mogen spreken. Alsof geloof enkel iets van christenen is en alsof christenen en gelovigen zich enkel zouden terugvinden in de CD&V.
In Het Belang van Limburg (1 maart 2004) gaat senator Wouter Beke (CD&V) nog een stap verder. Hij vindt niet alleen dat over geloof enkel CD&V'ers mogen spreken, maar hij vermengt het katholieke geloof met de verdediging van katholieke instellingen en instituten. Die hebben dikwijls meer met macht dan met geloof te maken. Hij vermengt de aanwezigheid van geloof in de samenleving met het exclusief aanwezig stellen van één geloofsovertuiging in openbare ruimten. Zonder te beseffen dat je daardoor tekort doet aan andere religies en levensbeschouwingen en als overheid geen blijk geeft van een gelijkwaardige benadering van alle religies.
Mijnheer Beke zegt ook dat geloofsgemeenschappen zich best opsluiten binnen eigen structuren en dat de dialoog best enkel georganiseerd wordt tussen deze structuren, niet tussen de mensen, niet tussen de verschillende gelovigen. Daarmee ben ik het helemaal niet eens. Oecumene (het samenbrengen van de verschillende christelijke godsdiensten), laat staan interreligieuze samenwerking, heeft voor hem blijkbaar geen betekenis meer. Ik heb geen heimwee naar de ‘triomferende kerk' van de eerste helft van vorige eeuw waar men binnen een katholieke zuil en zijn instellingen werd geboren en stierf.
Mijnheer Beke heeft er blijkbaar moeite mee dat onze samenleving is samengesteld uit verschillende minderheden (zo zegt Stevaert het), waarvan de katholieke er slechts één is, weliswaar een belangrijke. Geloof voldoende ruimte en ondersteuning geven in onze samenleving is niet de machtsstructuur van de katholieke instellingen herstellen, integendeel. Soms zijn zij zelfs een hinderpaal om tot een echte multireligieuze samenleving te komen. De nieuwe openheid waarvan het boek van Steve Stevaert getuigt, is blijkbaar niet aan Wouter Beke besteed; hij droomt eerder van een restauratiebeleid.
Dit boek is een aanleiding voor een boeiend debat over de plaats en de ruimte van geloof in de samenleving. Ik ondersteun ten volle het pleidooi voor een actief pluralisme en ben blij dat je ook in progressieve middens weer over geloof of religie mag spreken.
Ludo Sannen
|
